Πολλά παιδιά σήμερα αποκτούν ψηφιακή παρουσία πριν ακόμη μπορέσουν να καταλάβουν τι σημαίνει ιδιωτικότητα. Φωτογραφίες, βίντεο, προσωπικές στιγμές και κομμάτια της καθημερινότητάς τους ανεβαίνουν στα social media από πολύ μικρή ηλικία — συχνά με αγάπη, ενθουσιασμό και χωρίς κακή πρόθεση.
Όμως όλο και περισσότεροι ειδικοί εκφράζουν ανησυχία για το φαινόμενο του sharenting, δηλαδή της υπερβολικής έκθεσης των παιδιών από τους ίδιους τους γονείς τους στο διαδίκτυο.
Στην εποχή των social media, η παιδική ηλικία αρχίζει πολλές φορές να μετατρέπεται σε δημόσιο περιεχόμενο.
Φωτογραφίες:
- από το μαιευτήριο,
- από tantrums,
- από δύσκολες στιγμές,
- από το σχολείο,
- ακόμη και από προσωπικές ή ευάλωτες καταστάσεις,
ανεβαίνουν καθημερινά online χωρίς το παιδί να μπορεί να δώσει πραγματική συναίνεση.
Και παρότι πολλές φορές αυτό γίνεται αθώα, αξίζει να αναρωτηθούμε:
τι σημαίνει για ένα παιδί να μεγαλώνει γνωρίζοντας ότι μεγάλο μέρος της ζωής του βρίσκεται ήδη στο διαδίκτυο;
Η παιδική ηλικία χρειάζεται και ιδιωτικότητα.
Ένα παιδί χρειάζεται χώρο:
- να αλλάξει,
- να κάνει λάθη,
- να περάσει φάσεις,
- να δοκιμάσει ρόλους,
- χωρίς να αισθάνεται ότι παρακολουθείται ή εκτίθεται δημόσια.
Παράλληλα, η συνεχής έκθεση στα social media αλλάζει και τον τρόπο που τα ίδια τα παιδιά αντιλαμβάνονται τον εαυτό τους. Από πολύ μικρές ηλικίες αρχίζουν να μεγαλώνουν μέσα σε μια κουλτούρα εικόνας, validation και σύγκρισης.
Και κάπου εκεί δημιουργείται ένας ψυχικός κίνδυνος:
να μάθει το παιδί να βλέπει την αξία του μέσα από τα βλέμματα και την αποδοχή των άλλων.
Αυτό δεν σημαίνει ότι οι γονείς πρέπει να εξαφανίσουν κάθε φωτογραφία ή κάθε όμορφη στιγμή από το διαδίκτυο. Σημαίνει όμως ότι χρειάζεται περισσότερη συνείδηση και μέτρο.
Πριν ανεβάσουμε κάτι, ίσως αξίζει να σκεφτούμε:
- Θα ήθελε το παιδί μου αυτή τη φωτογραφία online όταν μεγαλώσει;
- Εκθέτει κάτι προσωπικό ή ευάλωτο;
- Το μοιράζομαι για το παιδί ή για τη δική μου ανάγκη επιβεβαίωσης;
Γιατί τα παιδιά δεν είναι περιεχόμενο.
Είναι άνθρωποι που χτίζουν σταδιακά την ταυτότητά τους και αξίζουν το δικαίωμα να αποφασίσουν αργότερα τα ίδια πόσο δημόσια θέλουν να είναι η ζωή και η εικόνα τους.
